参考1. アムドとは？

• A

  ཨ་མདོ་བཟེས་ནོ་མྱིང་ཆི་གེ་ཐོགས་ནི་རེད།

  アムドという名前はどのようにしてついたのでしょうか？

  /amdo bze=no nyaŋ tyʰəge tʰok=nərɛ/

• B

  ཨ་ཆེན་གངས་རིའི་མན་ཆད་དྲ མདོ་ལ་རིང་མོའུ་ཡན་ཆད་གི་ས་ཡིན་ནོ་ཁུའུ་གིས ཨ་མདོ་བཟེས་ནི་རེད།

  アチェン・ガンルより下側で, ドラランムより上側にあるためにアムドと言います。

  /atyʰɛnkaŋri mantyʰat=tra mdolaraŋmu yantyʰak=kə sʰa yən=no kʰu=gə, amdo bze=nərɛ/

• A

  ཨ་མདོའི་ས་ཆ་མྱིང་ཆེ་ནི་ར།

  アムドの土地は有名ですか？

  /amdu sʰatyʰa nyaŋ tyʰɛ=nəra/

• B

  ལོས་ཆེ། ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན་བཟོ། མཚོ་སྔོན་པོ་བཟོ། དི་མོ་རི་ཙ་ཡ་ར་མཚོ་ཙ་ཡ ཡོད་ནིས་མི་ཚད་གི་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དྲ་དི་མོ་སྐྱེས་ཆེན་ཙ་ཡ་བཟོ་ར འཁྲུངས་མྱོང་ནི་རེད།

  もちろん有名です。アムニ・マチェン, 青海湖などのすばらしい山や湖を有するだけでなく, ラチェン・ゴンパラプセルなどのすばらしい人物もお生まれになりました。

  /li tyʰɛ/ /amnye hmatyʰɛn-bzo, mtsʰoŋ̥onbo-bzo, tə-mo rə tsaya=ra mtsʰo tsaya yo =ni mə-tsʰak=kə blatyʰɛn goŋpa raphsat=tra tə-mo hkyetyʰɛn tsaya-bzo=ra ntrʰoŋ=nyoŋ=nərɛ/

• A

  བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་བདོག་གོ་མྱི་མྱིང་ཆེན་བཟིག་ཨི་རེད།

  ラチェン・ゴンパラプセルというのは有名な人ですか？

  /blatyʰɛn goŋpa raphsal=dokko nyə nyaŋtyʰɛn=zək ə-rɛ/

• B

  ལོས་ཡིན།

  もちろんです。

  /li yən/

• B

  རྒྱལ་བོ་གླང་དར་མ་གི་སྐབས་བ་དབུས་གཙང་ནས་སངས་རྒྱས་གི་བསྟན་པ་བསྣུབས་ནོའི གཞུག་ནས། མཁས་བ་མི་གསུམ་ཨ་མདཱོ་ཧེབས་བེ། བླ་ཆེན་པོ་མཁས་བ་མི་གསུམ་གི དྲུང་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་ངེ་འདུལ་བའི་སྡོམ་རྒྱུན་སྤེལ་ནི་རེད།

  ランダルマ王の時代にウー・ツァン（中央チベット）で仏教の教えが滅ぼされた後に, 三賢者がアムドにいらっしゃり, ラチェン（ゴンパラプセル）が三賢者の御前で出家し, 戒律伝承を盛んにしたのです。

  /rgyawo hlaŋtarma=kə hkap=wa ʁihtsaŋ=ne sʰaŋrgye=kə ɸtanba bnəp=ne bzyək=ni, mkʰewa mə hsəm amdo=o hɛw=e blatyʰɛnpo mkʰewa mə hsəm=kə troŋ=ne rap=tə syoŋ=ŋe, ndəlwa domrgyən hpɛl=nərɛ/

• B

  བོད་གི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ན་འདུལ་བ་སྨད་དར་ཟེར་གོ་ནོ་ར། བསྟན་པའི་མྱེ་རོ མདོ་ཁམས་སྨད་ནས་གསོས་བཟེས་ཅིག་བཤད་གོ་ནོ་དི་བཟེས་ནི་རེད།

  チベットの歴史上, 「戒律がアムドの地で広まった」とか「仏教の教えの残り火がアムドで復興された」と言われるものがそれです。

  /wok=kə lorgyi tʰok=na ndəlwa m̥attar sɛr=go=no=ra, ɸtanba mnyɛro mdokʰamm̥al=ne hsəspi bze tyək ɸsyak=ko=no tə bze=nərɛ/

• A

  ཨོའ།་དིག་བཟེས་ར།

  なるほど, そう言うのですか。

  /oo, tək bze=ra/

• B

  དི་ཡིན་འདྲུས་ཨ་མདོ་བདོག་གོ་ཙ་ཡ་རེད།

  そういうわけでアムドというのはすばらしい（土地な）のです。

  /tə yən=ndri amdo=dokko tsaya rɛ/

• A

  མཁས་བ་མི་གསུམ་བཟེས་ནོ་སུ་ཆོ་རེད།

  三賢者というのは誰なのですか？

  /mkʰewa mə hsəm bze=no sʰə-tyʰo rɛ/

• B

  གཙང་རབ་གསལ་དྲ། གཡོ་དགེ་འབྱུང་ར། དིའི་འཕྲོ་ནས་དམར་ཤཱ་ཀྱ་མུ་ནི་ར དི་ཆོ་རེད།

  ツァン・ラプセルと, ヨゲジョン, そして, マル・シャキャムニたちです。

  /htsaŋ raphsat=tra, h.yogɛndyoŋ=ra, ti ntrʰo=ne hmar syakyamənə=ra, tə-tyʰo rɛ/

• B

  མཁས་བ་མི་གསུམ་གི་ལྷ་ཁང་ད་རུང་ར་ཡོད་ནི་རེད།

  三賢者のお寺（仏殿）はまだありますよ。

  /mkʰewa mə hsəm=kə lhakʰaŋ taroŋ=ra yo=nərɛ/

• A

  ཨེའ། གང་ན་ཡོད་ནི་རེད།

  ええ！どこにあるんですか？

  /ɛɛ, kaŋ=na yo=nərɛ/

• B

  ད་སྐབས་གི་ཟི་ལིང་གྲོང་ཁྱེར་གི་དཀྱིས་ན་ཡོད་ནི་རེད།

  今の西寧の都市の真ん中にあります。

  /tahkap=kə səlaŋ troŋkyʰɛr=kə hkyi=na yo=nərɛ/

• B

  མྱིང་ང་མཁས་བ་མི་གསུམ་གི་ལྷ་ཁང་ཟེར་ནི་རེད།

  名前をキワムスム・ラカン（三賢者の仏殿）と言います。

  /nyaŋ=ŋa mkʰewa mə hsəm=kə lhakʰaŋ sɛr=nərɛ/

単語

• ཐོགས།

  （名前が）つく（完了形）

  /tʰok/

• ཨ་ཆེན་གངས་རི།

  アチェン・ガンル（山）

  /atyʰɛn kaŋrə/

• མན་ཆད།

  下側

  /mantyʰat/

• མདོ་ལ་རིང་མོ།

  ドラランム（山脈）

  /mdolaraŋmo/

• ཡན་ཆད།

  上側

  /yantyʰat/

• མྱིང་ཆེ། (མྱིང་ཆེན།)

  有名である

  /nyaŋtyʰɛn/

• ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན།

  アムニ・マチェン（聖山）

  /amnye hmatyʰɛn/

• ～-བཟོ།

  ～とか, ～など

  /-bzo/

• ～=ནིས་མི་ཚད་གི།

  ～だけでなく

  /=ni mə-tsʰak=kə/

• བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ།

  ラチェン・ゴンパラプセル（人名）

  /blatyʰɛn goŋpa raphsat/

• སྐྱེས་ཆེན།

  すばらしい人物

  /hkyɛtyʰɛn/

• འཁྲུངས།

  お生まれになる（敬語, 完了形）

  /ntrʰoŋ/

• རྒྱལ་བོ་གླང་དར་མ།

  ランダルマ王（人名）

  /rgyawo hlaŋtarma/

• ～=གི་སྐབས་བ།

  ～の時

  /=kə hkap=wa/

• དབུས་གཙང་།

  ウーツァン（中央チベット）

  /ʁihtsaŋ/

• སངས་རྒྱས།

  仏教

  /sʰaŋrgye/

• བསྟན་པ།

  教え, 仏教

  /ɸtanba/

• བསྣུབས།

  滅ぼす, 衰退させる（完了形）

  /bnəp/

• མཁས་བ་མི་གསུམ།

  (མཁས་པ་མི་གསུམ།) 三賢者

  /mkʰewa mə hsəm/

• ཧེབས།(ཕེབས།)

  来る, 行く（敬語, 未完了形, 完了形）

  /hɛp/

• བླ་ཆེན་པོ།

  偉大なるラマ（師）

  /blatyʰɛnpo/

• དྲུང་།

  前

  /troŋ/

• རབ་ཏུ་བྱུང་།

  出家する（完了形）

  /rap=tə syoŋ/

• དུལ་བ།

  戒律

  /ndəlwa/

• སྡོམ་རྒྱུན།

  戒律の伝承

  /domrgyən/

• སྤེལ།

  盛んにする, 発展させる（未完了形, 完了形）

  /hpɛt/

• ལོ་རྒྱུས།

  歴史

  /lorgyi/

• སྨད།

  下方, アムド（མདོ་སྨདの略）

  /m̥at/

• དར།

  広まる, 盛んになる, 普及する（未完了形, 完了形）

  /tar/

• མྱེ་རོ།

  燃え残りの火

  /mnyɛro/

• མདོ་ཁམས་སྨད།

  アムド

  /mdokʰamm̥at/

• གསོས།

  養う, 育てる, 復興させる（完了形）

  /hsᵊi/

• གཙང་རབ་གསལ།

  ツァン・ラプセル（人名）

  /htsaŋ raphsat/

• གཡོ་དགེ་འབྱུང་།

  ヨゲジョン（人名）

  /h.yogendyoŋ/

• དིའི་འཕྲོ་ནས།

  そして, その後で

  /ti ntrʰo=ne/

• དམར་ཤཱཀྱ་མུ་ནི།

  マル・シャキャムニ（人名）

  /hmar syakyamənə/

• ལྷ་ཁང་།

  お寺（仏殿）

  /lhakʰaŋ/

• ད་སྐབས།

  最近, 今

  /tahkap/

• དཀྱིས།

  中心

  /hkyi/